Het ontbijt van de vrouw van Potifar

Hoe zag het dagelijks leven van de vrouw van Potifar eruit? Of dat van Jozef, voordat hij in Egypte kwam?

Ik weet nog hoeveel vragen ik aan de oudtestamenticus had. Ze spitsten zich toe op Jozef, op het leven in de half-nomadische gemeenschap. Welke taal sprak Jozef, bijvoorbeeld? En kon hij eigenlijk lezen en schrijven? Hoe zagen zijn godsdienstoefeningen er uit?
Inmiddels begrijp ik dat we meer niet dan wel weten. De oudtestamenticus glimlachte. ‘Laat gewoon je schrijversverbeelding spreken.’

Cultuurschok

Er zit inderdaad niet veel anders op. Er was natuurlijk nog geen sprake van het jodendom zoals dat later is gaan bestaan. De verhalen zijn zeker duizend jaar nadat ze zich afspeelden opgeschreven. En in het Hebreeuws, een taal die Jozef en zijn stam niet spraken. Met de boodschap erin die godsdienstige leiders (opdrachtgevers voor de bijbelteksten) er graag in wilden hebben. De familiegoden van Rachel zijn voor mij van die spannende tekenen dat de godsdienst in Jozefs tijd niet zo uniform was.
Hoe groot zal de cultuurschok voor Jozef geweest zijn, toen hij in Egypte kwam? In elk geval waren de gedachten over het leven na de dood in Egypte een stuk vastomlijnder dan die in Genesis.

Beelden

Met een roman over de vrouw van Potifar begeef ik me in twee antieke werelden – het oude Israël en het oude Egypte – waarover wij vaak hele duidelijke beelden hebben. Maar waren de oude Egyptenaren nu echt vooral met het leven na de dood bezig? Wie zich verdiept in de cultuur ziet dat ze erg hechtten aan het leven. Daarom juist wilden ze dat het na de dood verderging. Het Museum van Oudheden geeft een mooi inkijkje in deze cultuur die 3000 (!) jaar bestaan heeft.

Dagelijkse werkelijkheid

En Jozefs wereld? Museumpark Oriëntalis geeft een leuk beeld. En literatuur over het dagelijks leven daar? In de jaren zestig van de vorige eeuw schreef de Franse theoloog en archeoloog Roland de Vaux ‘Hoe het Oude Israël leefde’. Een meer recent standaardwerk is er eigenlijk niet. ‘Niemand wil zich branden aan al te stellige uitspraken over het leven van onder meer de aartsvaders’, aldus de oudtestamenticus.
En dus schep ik deels zelf de dagelijkse werkelijkheid van dat leven in die tenten. En van het leven in het huis van de vrouw van Potifar. Hoe ziet hun ontbijt eruit, bijvoorbeeld? Daar begint het al. Het zijn allemaal zaken waar je op zweet om het uiteindelijk maar heel terloops te laten terugkomen. Schrijven is heerlijk, in the end…

Afbeelding : Stèle van prinses Néfertiabet (4e dynastie), Louvre

Reageren

Reacties

Deel dit verhaal:

Geschreven door:

Zoeken:

Populaire berichten

Kaarsjes:
Bekijk meer kaarsjes
Steek zelf een kaarsje aan
Kaars