Carnaval is juist een feest voor iedereen en niet van de kerk

In het Gelderse Zevenaar geen carnaval dit jaar, maar een ‘verkleedfeest’. Zo kondigde een openbare basisschool in Zevenaar haar carnaval nieuwe stijl aan. Op de openbare school wordt immers geen geloof aangehangen, verklaren ze. En carnaval is een feest in de katholieke traditie. Dus hoort er een nieuwe naam bij. Ze konden de plank niet erger misslaan. Carnaval is nooit een feest van de kerk geweest, maar juist een feest van iedereen.

Natuurlijk: carnaval speelt vooral in die streken waar veel rooms-katholieken wonen of woonden. Het luidt de vastentijd in die daarna begint. Met een kater naar de kerk, en een askruisje halen. Ik heb het ook altijd een beetje wonderlijk gevonden. Meer tegengesteld kan het bijna niet.

Omkeren

Carnaval is dan ook een omkeerfeest, waarin Jan met de pet Prins Carnaval kan worden en de sleutel van de stad krijgt. Een feest waarin bovendien de spot gedreven wordt met de macht. Precies daarom vond de kerk het vaak maar niets. Vooral in Tilburg, waar ik nu dominee ben. In dit ‘Rome van het zuiden’ van vroeger werd wel gezegd dat de pastoor en de fabrieksdirecteur deze rolverdeling hadden: de directeur hield de mensen arm, de pastoor de mensen dom. Carnaval zoals we dat nu vieren was dus streng verboden en zou pas heel laat in de 20e eeuw voet aan de grond krijgen. De pastoors hadden geen zin in spot en een uitbundig feest.

Niet in de kerk

De kerk zat lange tijd in zijn maag met dit feest. Het was dan ook niet door de kerk bedacht, maar had een oorsprong in allerlei niet-christelijke feesten die in onze streken gevierd werden. In verschillende perioden was het feest dan ook verboden, of werd het in besloten kring gevierd.

Voor iedereen

Voor mij laat dit zien dat Carnaval juist een feest voor iedereen is, voor ‘het volk’, en geen feest van de kerk. Je beroepen op de openbare identiteit van de school zou er juist voor moeten pleiten om het wèl te vieren. Het is inderdaad een feest van onze cultuur, maar niet per se van de christelijke cultuur.

Kans

Het is wel een fantastische kans om vanuit het geloof aan te sluiten bij de cultuur. Ook Jezus hield van omkeren en zette niet zelden de machthebbers te kijk. Met een knipoog van buiten naar je eigen traditie kijken: als je dat kunt is dat reden voor een feestje. Fijne carnaval, iedereen!

 

Foto: Flickr.com (Antonio Ponte)

2 reacties op “Carnaval is juist een feest voor iedereen en niet van de kerk
  1. Avatar Anja Douwes schreef:

    Verbinding met elkaar, is ook waar carnaval voor mij staat.
    Vanuit die verbinding sluit voor mij ook Compassie hierin aan.
    Mensen zien elkaar weer.
    Zonder er een Christelijk ” iets ‘ van te maken vind ik die gedachte er aan mooi. Van daaruit kan ik achter Carnaval staan

  2. Avatar erwig schreef:

    die carnaval goedkeuren zijn naam christenen

Deel dit verhaal:
Otto Grevink

Geschreven door:

Thema: Mijn tijd
20 februari 2020
Schrijf je in voor de nieuwsbrief

Krijg wekelijks inspiratie en praktische tips over geloof in je dagelijks leven in je mailbox.
Wij zullen je gegevens niet aan derden doorgeven.
Nieuwsbrief